รายงานพิเศษ : อาจารย์โชคชัย ตักโพธิ์ ศิลปินทัศนศิลป์อาวุโส ครูศิลปะ และศิลปินผู้สร้างคุณูปการแก่วงการศิลปวัฒนธรรมอีสาน
ประวัติ : อาจารย์โชคชัย ตักโพธิ์ เกิดวันที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2496 จังหวัดนครพนม เป็นศิลปินทัศนศิลป์ที่มีชื่อเสียงของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีความโดดเด่นด้านจิตรกรรม ภาพพิมพ์ ประติมากรรม และศิลปะร่วมสมัย ตลอดจนเป็นครูศิลปะผู้ทุ่มเทถ่ายทอดความรู้และสร้างศิลปินรุ่นใหม่ให้แก่วงการศิลปะไทย
@ ประวัติการศึกษาและการทำงาน สำเร็จการศึกษาด้านศิลปกรรม สาขาภาพพิมพ์และจิตรกรรม จากสถาบันเทคโนโลยีราชมงคล วิทยาเขตเพาะช่าง เข้ารับราชการครูในสังกัดกรมอาชีวศึกษา เป็นครูผู้สอนศิลปะ วิทยาลัยอาชีวศึกษาอุบลราชธานี ดำรงตำแหน่งหัวหน้าคณะวิจิตรศิลป์ และมีส่วนร่วมพัฒนาหลักสูตรศิลปกรรม เป็นครูผู้สร้างศิษย์ที่มีชื่อเสียงในระดับประเทศ
@ รางวัลและเกียรติคุณที่ได้รับ รางวัลสำคัญที่มีข้อมูลเผยแพร่ ได้แก่
- รางวัลศิลปินมรดกอีสาน สาขาทัศนศิลป์ (จินตทัศน์) ประจำปี 2550
- รางวัลคนดี มูนมัง เมืองอุบล สาขาศิลปกรรม ประจำปี 2559
- รางวัลครูยิ่งคุณ มูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 4 ประจำปี 2564 ได้รับคัดเลือกเป็น 1 ใน 16 ครูจากทั่วประเทศ
- รางวัลมนัส เศียรสิงห์ แดง (Red Art Award 2) ประจำปี 2549
- รางวัลครูดีเด่น กรมอาชีวศึกษา ประจำปี 2542
- รางวัลชนะเลิศการประกวดศิลปกรรมจากวิทยาลัยเพาะช่างหลายรางวัล โดยมีข้อมูลระบุว่าได้รับ 26 รางวัลในช่วงปี 2513–2518 และอีกแหล่งกล่าวถึง 36
- รางวัลในช่วงปี 2513–2518 จึงควรตรวจสอบจำนวนที่แน่นอนอีกครั้ง
- รางวัลชนะเลิศการประกวดเรือไฟฟ้าระดับประเทศ ซึ่งได้รับรางวัลพระราชทาน 2 ปีติดต่อกัน พ.ศ. 2556–2557
@ ผลงานที่มีการกล่าวถึง ได้แก่
- ชุดผาแต้ม แต้มสี
- ชุดวัดหนองป่าพง
- เมล็ดข้าว
- กล่องบริจาค
- ใบหน้ากาล
- ชุดสติ ธรรม เมล็ดพืช
- นิทรรศการ น้ำเปลี่ยนรูป พ.ศ. 2550
- แนวคิดการสร้างสรรค์ผลงานมุ่งสะท้อนอารยธรรมอีสาน ธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม วิถีชีวิต และปรัชญาทางพระพุทธศาสนา
@ คุณูปการต่อศิลปวัฒนธรรมอุบลราชธานี
- รวบรวมและส่งเสริมศิลปะท้องถิ่น จนเกิดศูนย์ศิลปะและวัฒนธรรมศรีวนาลัย
- มีส่วนร่วมในการพัฒนารูปแบบต้นแบบประติมากรรมเทียนพรรษา
- เป็นกรรมการและเลขานุการการประกวดเทียนพรรษา
- ริเริ่มกิจกรรมศิลปะชุมชนกลุ่ม 105
- จัดค่ายศิลปะผาแต้ม เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้และสร้างสรรค์ศิลปะในชุมชน
- เปิดพื้นที่ศิลปะสถานโชคชัย ตักโพธิ์ และคอกควาย เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้และแลกเปลี่ยนประสบการณ์ด้านศิลปะให้แก่เยาวชนและประชาชน
@ บทสรุปเชิดชูเกียรติ
อาจารย์โชคชัย ตักโพธิ์ นับเป็นบุคคลสำคัญผู้มีบทบาทต่อวงการศิลปกรรมและศิลปวัฒนธรรมของภาคอีสาน เป็นทั้งศิลปินผู้สร้างสรรค์ผลงานที่ทรงคุณค่า เป็นครูผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชาความรู้ และเป็นผู้เสียสละเพื่อสืบสานมรดกทางศิลปวัฒนธรรมของท้องถิ่น
ผลงานของท่านมิได้มีคุณค่าเพียงความงดงามทางศิลปะ หากยังสะท้อนความคิด อุดมการณ์ วิถีชีวิต ภูมิปัญญา และจิตวิญญาณของชาวอีสาน สมควรได้รับการยกย่องในฐานะ ครูศิลป์ผู้สร้างคน ศิลปินผู้สร้างงาน และผู้สร้างคุณูปการแก่แผ่นดินอีสาน
……
- ปัญญา แพงเหล่า/รายงาน
18/11/2569
#โอเคอีสานOnline #ข้อมูลข่าวสารเพื่อบ้านเรา